Salmson IIA2 (2A2)

Autor: Sebastian Nowosad. Ostatnia aktualizacja Oct. 19, 2017, 7:23 p.m.

Tagi:

Salmson IIA2 (2A2)

Samolot ten powstał w roku 1917 w wytwórni Societe des Moteurs Salmson, która to od roku 1912 wyspecjalizowała się w budowie silników. Do pierwszych jednostek lotniczych model ten trafił już na początku roku 1918. Maszyna ta okazała się jedną z najlepszych francuskich konstrukcji w kategorii samolotów wywiadowczych. Płatowiec wyróżniał się dobrymi osiągami, a do tego był dość zwrotny. Salmson'y IIA2 wykorzystywane bojowo były na Froncie Zachodnim oraz we Włoszech. Ponadto samoloty te zostały zakupione przez amerykanów w liczbie 750 sztuk. Głównym przeznaczeniem tych maszyn były loty rozpoznawcze, niekiedy również wykonywano na nich loty niszczycielskie (bombowe). Dzięki dobrej zwrotności samolot mógł podjąć również walkę równorzędną z jednoosobowym myśliwcem. Powstało około 3200 egzemplarzy Salmsonów w wersji IIA2 (2A2).


Lotnictwo polskie posiadało 53 samoloty typu Salmson. Maszyny te były na wyposażeniu trzech francuskich eskadr - 580, 581 i 582 Eskadra Salmson'ów. Ponadto zapasowe egzemplarze posiadał 5 francuski Park Lotniczy - w sumie wyniosło to 39 maszyn. Samoloty te dotarły do Warszawy w maju 1919 r. W celu sformowania dodatkowej eskadry mniej więcej w tym samym czasie zamówiono dodatkowe 13 maszyn. Dodatkowo w trakcie wojny polsko - bolszewickiej został zdobyty jeden samolot Salmson. Z eskadr francuskich powstały nowe - polskie, tak więc 580 ES przemianowana została na 18 Eskadrę Wywiadowczą, 581 ES włączona została do Oficerskiej Szkoły Obserwatorów Lotniczych, a 582 ES włączona została do 1 EW. Część samolotów znalazło się również na stanie 6, 14 oraz 16 EW. Samoloty z Toruńskiej Szkoły Obserwatorów (OSOL) brały udział w akcji objęcia Pomorza na początku roku 1920. Samoloty Salmson z wyżej wymienionych eskadr brały udział w walkach na Froncie Litewsko - Białoruskim, a egzemplarze unieruchomione odesłano do CWL, gdzie otrzymały nr typu 12. (np. 12.10). Oprócz Francuskiej Szkoły Pilotów Salmson'y znalazły się również w OSOL w Warszawie i Toruniu oraz WSP w Ławicy. Samoloty te były bardzo dobrze oceniane przez polskich lotników - łatwe w pilotażu i mające wytrzymałą konstrukcję. Utrudnieniem było oddalenie od siebie kabin, samolot posiadał co prawda telefon pokładowy, ten jednak zajmował miejsce i ograniczał możliwość poruszania się. Kolejną wadę konstrukcji stanowił silnik o bardzo skomplikowanej konstrukcji i dużej "wrażliwości", przez co nie do końca nadawał się do warunków polowych. Omawiany model samolotu został wycofany ze służby w roku 1921 - decyzją Szefa Lotnictwa NDWP z 18 stycznia 1921 r. samoloty skierowano do CWL. W Ławicy pozostawiono jedynie maszynę nr 12.16 służącą jako eksponat szkolny.

Konstrukcja:

Samolot wywiadowczy, jednosilnikowy, dwumiejscowy, dwupłatowy o konstrukcji drewnianej, z kabinami odkrytymi i podwoziem stałym.

Silnik

Salmson Canton Unne 9Z o mocy 260 KM (191 kW), gwiazdowy, 9 - cylindrowy, chłodzony wodą. Lub silnik Salmson Canton Unne 9M o mocy 230 KM (169 kW). Chłodnica czołowa wyposażona była w system żaluzji regulujących przepływ powietrza. Zbiornik paliwa mieścił się w kadłubie, pomiędzy kokpitami załogi.

Skrzydła

Płaty były dwudźwigarowe, wydłużenie obu wynosiło l = 8. Płaty połączone ze sobą za pomocą dwóch przęseł. Górna skrzydło trójdzielne, dolne - dwudzielne. Lotki znajdowały się na obu płatach. Całość pokryta płótnem.

Stery

Pływające (bez stateczników) dodatkowo usztywnione ścięgnami i zastrzałami.

Kadłub

Kratownica drewniana o przekroju poprzecznym owalnym. Samolot kryty blachą aluminiową od przodu, dalej płótnem.

Uzbrojenie

Pilot miał do dyspozycji 1 k. m. stały Vickers MAC wz.09, kal. 7,7 mm. Obserwator dysponował 1 lub 2 k. m. Lewis wz.15, kal. 7,9 mm na obrotnicy (w sumie 2 lub 3 k. m.*). Samolot miał dwa wyrzutniki dla około 60 kg bomb (160 kg , 227 kg*), dodatkowo aparat fotograficzny CF, telefon pokładowy oraz radiostację Avions DE - 2, lub Huth - Art. Empf albo TSF. Prądnica zasilająca te urządzenia znajdowała się na goleni podwozia w postaci małego śmigiełka.

Dane taktyczno - techniczne:

Wymiary:
- Rozpiętość - 11,8 m
- Długość - 8,5 m
- Wysokość - 2,9 m
- Powierzchnia nośna -38,8 m2
Masa:
- Własna - 760 kg
- Użytkowa - 580 kg
- Całkowita - 1340 kg
Osiągi:
- Prędkość maksymalna - Vmax = 186 km/h
- Prędkość przelotowa - Vp = 167 km/h
- Czas wznoszenia na 3000 m - 11 min i 40 s
- Czas wznoszenia na 5000 m - 27 min
- Pułap - 6250 m (5000 m *)
- Zasięg - 500 km (520 km *)
- Czas lotu - 3 - 4 h*

* Zależnie od źródła.

Źródła:

 Bączkowski w., Samoloty bombowe pierwszej wojny światowej, Warszawa 1986.
 Morgała A., Samoloty wojskowe w Polsce 1918 – 1924, Warszawa 1997.
 Pawlak J., Polskie eskadry w latach 1918 – 1939, Warszawa 1989.
 Pilecki Sz., Domański J., Samoloty bojowe 1910 – 1967, Warszawa 1969.
 Tarkowski K. A., Lotnictwo polskie w wojnie z Rosją sowiecką, Warszawa 1991.


Fotografie:
http://www.wwiaviation.com/gallery-poland.html
http://www.theaerodrome.com/forum/showthread.php?p=682801
LiOPGP, nr 9, 1934 r.

Zobacz podobne artykuły: