Düttmer (Dittmer) Władysław pchor. pil.

Autor: Sebastian Nowosad. Ostatnia aktualizacja June 26, 2017, 7:53 a.m.

Tagi:

Düttmer (Dittmer) Władysław pchor. pil.

Urodzony 27.01.1888 roku w Mrzygłódkach na Śląsku, w rodzinie Wilhelma i Jadwigi. Po ukończeniu Szkoły Ludowej w Zawierciu oraz szkoły mechanicznej w Porębie rozpoczął pracę w tamtejszych zakładach maszynowych. W 1907 roku został wcielony do armii carskiej. Po ukończeniu w dniu 12.12.1912 roku rosyjskiej Szkoły Lotniczej w Sewastopolu oraz w dniu 15.08.1913 r. kursu pilotażu, służył w Awiacyjnej Rocie w Petersburgu. Odbył również przeszkolenie mechaników lotniczych we Francji. Po wybuchu I Wojny Światowej latał na froncie na wszystkich typach samolotów lotnictwa rosyjskiego. Od dnia 15.01.1915 do 3.12.1917 r. przebywał w niewoli niemieckiej.


Pod koniec 1918 r. wstąpił do Wojskowej Szkoły Lotniczej w Warszawie, następnie był pilotem instruktorem oraz szefem pilotów w Eskadrze Szkolnej w Toruniu. Na froncie wojny polsko-bolszewickiej walczył od 10.08.1920 r. w barwach 4 EW i w jej składzie wykonał ponad 40 lotów bojowych. Podchorąży pilot Düttmer odznaczył się energiczną i sumienną pracą na froncie 2 Armii pod Warszawą. Także na Froncie Litewskim w szeregach 4 Armii odznaczył się nie mniejszą sumiennością i energią. Mimo dużej awaryjności samolotów eskadry zawsze podejmował się trudnych lotów wywiadowczych i niemal zawsze wykonywał powierzone zadania. W dniu 7.10.1920 r., wraz z por. Röderem, zaatakowali i rozproszyli oddział sowieckiej piechoty, którą zauważyli podczas lotu wywiadowczego od Kajdanowa wzdłuż brzegu Uszy. Rozkazem Ministra Spraw Wojskowych L. 2145 z 1922 r. przyznano mu tytuł i odznakę pilota za czas służby w Wojskach Lotniczych.


Od 1.02 do 30.06.1923 r. uczęszczał na kurs zawodowych podoficerów piechoty w Chełmie. Następnie powrócił do Szkoły Obserwatorów i Strzelców Lotniczych w Toruniu. Od dnia 28.04.1924 r. służył w eskadrze treningowej 4 Pułku Lotniczego w Toruniu. W 1937 r. przeszedł na emeryturę.
Po wybuchu II Wojny Światowej zgłosił się do Wojska Polskiego. Pod Sochaczewem dostał się do niewoli niemieckiej, jednak już w październiku 1939 r. zbiegł. Wrócił do Torunia, gdzie został aresztowany przez gestapo i osadzony w Forcie VII. Zwolniony na początku lutego 1940 r., opuścił Toruń i wraz z siostrą i córką przeniósł się do Poręby. Pracował tam w zakładach maszynowych do końca wojny. W maju 1945 r. wrócił do Torunia. W roku 1961 został honorowym członkiem Aeroklubu Pomorskiego, a w 1972 roku przyznano mu odznakę Zasłużonego Działacza Lotnictwa Sportowego. Zmarł w Toruniu w dniu 23.01.1974 r., pochowany został w grobie rodzinnym na cmentarzu staromiejskim św. Jerzego.


Za czyny bojowe w czasie wojny polsko-bolszewickiej oraz za zasługi dla lotnictwa polskiego odznaczony został Krzyżem Srebrnym Orderu Wojennego Virtuti Militari nr 255 oraz Polową Odznaką Pilota nr 67.

Źródła:

Ku czci poległych lotników. Księga pamiątkowa, pod red. M. Romeyko, Warszawa 1933.
G. Łukomski, B. Polak, A. Suchcitz, Kawalerowie Virtuti Militari 1792-1945. Wykazy odznaczonych za czyny z lat 1863-1864, 1914-1945, Koszalin 1997.
K. Przybyszewski, Toruński pionier polskiego lotnictwa Władysław Dittmer (Düttmer) (1888-1974), pilot oblatywacz i instruktor 4. Pułku Lotniczego w Toruniu, http://www.nowosci.com.pl/look/nowosci/article.tpl?IdLanguage=17&IdPublication=6&NrArticle=100892&NrIssue=801&NrSection=1 (14.03.2012 r.).
K. Sławiński, Lotnisko toruńskie 1920-1945, Biblioteczka Skrzydlatej Polski, Warszawa 1983.
K. A. Tarkowski, Lotnictwo polskie w wojnie z Rosją Sowiecką 1919-1920, Warszawa 1991.
J. Zieliński, W. Wójcik, Lotnicy-kawalerowie Orderu Wojennego Virtuti Militari, t. I. Wojna polsko-bolszewicka 1919-1920 r., Warszawa-Toruń 2005.
Dziennik Personalny M.S.Wojsk., Nr 1 z dn. 26.01.1922 r.
Dziennik Personalny M.S.Wojsk., Nr 15 z dn. 11.11.1928 r.

Zobacz podobne artykuły: